19/12/2022
40 PARALIK ADAMLAR
Toplumumuzda çok kullanılan bir sözdür.
"Kaç paralık adam ki ? "
Sanki adamlığın ölçü birimi paraymış gibi parası olana beyefendi denir. Parası olmayana ... !
Yaşlılar daha iyi bilir.Eskiden öğrenciler de parayla değerlendirildi.
"40 paralık adamlar" denilirdi.
Peki, neden 10, 20, 30 değil de, 40 paralık adamdı öğrenciler ?
Tarih; Teşrinisani 1924'tü.
Yani 1924 yılının Kasım ayı
İstanbul'da tramvay şehir ulaşımı, Konstantinapol isimli bir Belçika şirketine aitti.
Cumhuriyet kurulduktan sonra yabancı şirketlerle masaya oturulmuş ve sözleşmeye bazı şartlar konmuştu.
Bu şartlardan birine göre öğrenciler kimliklerini göstermek şartıyla yarı fiyatına tramvaya binecekti.
Belçika şirketi Türkiye Cumhuriyeti Devleti'nin tüm şartlarını kabul etti.
Tramvayda tam bilet 80 para, öğrenci 40 paraydı.
Ancak Osmanlı Dönemi'nde de her istediği yapılan Belçika şirketi sorun çıkarıyordu. Öğrencilerden de tam bilet parası, yani 80 para istiyordu.
15 Kasım 1924'te Tıp Fakültesi öğrencileri örgütlendi. İstanbul'un tüm duraklarında tramvaya binecekler ve 40 para ödeyeceklerdi.
Harbiye Durağı'ndan binen bir grup öğrenci 40 para verince biletçi kabul etmedi ve tramvayda olaylar çıktı. Kavganın büyümesi üzerine vatman tramvayı durdurdu.
Olay yerine yetişen şirket işçileri ile öğrenciler arasında arbede yaşandı.Yoldan geçen bazı vatandaşlar da hakkını arayan öğrencilere tepki gösteriyordu.
"Ne olacak, bunlar 40 paralık adamlar!"
Bir anda iki el silah sesi duyuldu ve iki öğrenci vurularak yaralandı.
Silahı ateşleyen polis Harbiye Karakolu'na sığınarak linçten zor kurtuldu.
Ertesi gün İstanbul'daki tüm üniversite öğrencileri ayaklanmıştı.
Belçika şirketinin Beyoğlu'ndaki Metro Han'da bulunan merkezini basıp her şeyi talan ettiler.
Şirket yetkilileri canlarını zor kurtarıp Sirkeci'de bulunan Sansaryan Han'daki İstanbul Emniyet Müdürlüğü'ne sığındı.
Polisin ve şirket yetkililerinin tüm girişimlerine ve sözlerine rağmen, olaylar 3-4 gün yatışmadı.
Sonunda 21 Kasım 1924'te Konstantinapol Şirketi pes etti.
Artık öğrenciler her yerde tramvaya 40 paraya binecekti.
Bu, Cumhuriyet"in ilk toplu öğrenci eylemiydi ve başarıyla sonuçlanmıştı.
İki öğrenciyi yaralayan polis memuru Hüseyin Efendi ise, "Silahım kendiliğinden ateş aldı" deyince, hapisten kurtuldu ama meslekten el çektirildi.
BUGÜN ÖĞRENCİLER, TOPLU ULAŞIM ARAÇLARINA YARIM BİLETLE BİNİYORLARSA, bu, 1924 yılındaki o "40 paralık adamlar"ın sayesindedir..
ALINTI
....
Demek ki neymiş?
"Kırk paralık adam, ne olacak!" diyerek birinin yarım porsiyon olduğu ima edilenlerin, o yarım porsiyonların birleşerek bir porsiyon, bir buçuk porsiyon vb olabileceğini ve tüm tam porsiyonların yarımlardan oluştuğunu unutmaması gerekirmiş!
Belki yarımlar iş görmez ama birleşirlerse pek çok yarım, sağlam bir BÜTÜN eder.
Peki ya biz! Kırk paralık bir adam miyiz/ olabilecek miyiz? Birbirimizi her konuda tamamlayabilecek miyiz?
MERAL DEMİR
( Sayfamızın yeni Instagram hesabıdır. https://www.instagram.com/p/CmTi1_ygsNf/?igshid=N2ZiY2E3YmU=)
